Trafik Levha Direği Çeşitleri: Omega Direk mi, Boru Direk mi?

Trafik levha direği seçerken karşınıza dört tip çıkar: delikli omega direk, galvanizli boru direk, alt ucunda bağlantı plakası bulunan flanşlı direk ve geçici işler için seyyar levha ayağı. Seçimi levhanın direğe nasıl bağlanacağı, zeminin gömmeye uygun olup olmadığı ve kullanımın kalıcı ya da geçici olması belirler. Aşağıda dört tipin farklarını ve seçim ölçütlerini karşılaştırıyoruz.

Trafik levha direği çeşitleri nelerdir?

KGM'nin Karayolu Trafik İşaretleme Standartları-1 belgesi düşey işaretlemeyi, "yol kaplaması dışına dikilen direk ve benzeri elemanlara monte edilen trafik işaret levhaları" olarak tanımlar. Trafik işaret levhası da "sabit veya taşınabilir bir mesnet üzerine yerleştirilmiş" bir tertibat olarak tarif edilir. Yani levha ya kalıcı bir direğe ya da taşınabilir bir ayağa takılır.

Aynı belge levhanın yüksekliğini, açısını ve bir direğe kaç levha takılacağını düzenler; direğin omega mı boru mu olacağı, malzemesi ya da gömme derinliği için bir ölçü vermez. Bu nedenle direk tipi uygulamanın koşullarına göre seçilir. Aşağıdaki tabloda ölçüler yalnız ürün adlarımızda geçen değerlerdir.

Omega levha direği nedir, ne zaman seçilir?

Omega direk, kesiti omega harfini andıran ve ön yüzü boyunca sıralı delikleri bulunan galvanizli profildir. Levha, istenen yüksekliğe en yakın delik hizasına vidalanarak bağlanır. Levhalarımız omega direğe uygun vida delikli üretilir.

Omega direklerimiz 2 m ile 4 m arasında beş boyda ve 3, 4, 5 mm kalınlıkta, toplam 15 seçenekte üretilir. Örnek olarak 2 metre 3 mm omega direk, 3 metre 3 mm galvanizli omega direk, 3 metre 4 mm omega direk, 3,5 metre 4 mm omega direk ve 4 metre 5 mm omega direk sayılabilir. Hangi boyun gerektiği aşağıda anlattığımız montaj yüksekliğinden hesaplanır.

Omega direğin tüm boy ve kalınlık seçeneklerini, levhanın direğe nasıl takıldığını ve zemine sabitlenmesini omega direk nedir yazımızda ayrıntılı anlattık.

Galvanizli boru levha direği nedir?

Boru direk, yuvarlak kesitli bir borudan oluşur. Galvanizli boru direklerimizin ürün adlarında 60 mm ve 2 mm ölçüleri geçer; boy seçenekleri 2 metre, 2,5 metre ve 3 metredir. Bu direkler ürün adlarında hem trafik levha direği hem de otopark aynası direği olarak geçer.

Boru direğe levha nasıl bağlanır?

Boru direkte omega direkteki gibi sıralı delik bulunmaz; levha, direği saran bir bağlantı parçasıyla bağlanır. Galvanizli U bolt kelepçe bu tür boru sabitleme işleri için kullanılan bir parçadır; ürün adında 3'' ölçüsü geçer.

Kelepçenin direk çapına uyması gerekir. Boru direk siparişinde kelepçe ölçüsünü ve levhadaki delik yerleşimini bizimle önceden teyit edin. Kelepçe, vida ve diğer aparatları trafik levhası nasıl monte edilir yazımızda anlattık.

Flanşlı direk ne işe yarar?

Flanşlı direğin alt ucunda bir bağlantı plakası (flanş) bulunur ve direk bu plaka üzerinden zemine sabitlenir. Bu yüzden direği gömmenin istenmediği, sert zeminli yerlerde değerlendirilebilir. Flanşlı boru direklerimiz arasında 1,5 metre ve 2,5 metre boylar bulunur; ürün adlarında otopark ayna direği olarak da geçer.

Flanşlı direkte boy nasıl seçilir?

Flanşlı direk gömülmediği için boyunun tamamı zemin üstünde kalır. Kamu yolunda kullanılacaksa direk boyunu KGM montaj yüksekliğine göre seçin: levha yerleşim yeri içinde yaya kaldırımından (yoksa banketten) 2,20 m, yerleşim yeri dışında banketten 1,50 m yükseklikte olmalıdır. Site ve otopark gibi özel alanlarda da aynı yüksekliği esas almak iyi uygulamadır.

Seyyar levha ayağı ne zaman kullanılır?

Seyyar ayak, levhanın kalıcı bir direğe takılmadığı geçici işler içindir. KGM'nin Yol Yapım, Bakım ve Onarımlarda Trafik İşaretleme Standartları belgesine göre işaretler, "kısa süreli çalışmalarda kullanılacak ise (üzerinden gece geçmeyecek çalışmalar) portatif direkler üzerine monte edilebilir."

Belge, portatif levhaların rüzgâr ve benzeri etkenlerden etkilenmeyecek şekilde yerleştirilmesini ister; araç çarpması durumunda büyük tehlike yaratacağı için bordür taşı gibi rijit malzeme kullanılmasından kaçınılmasını söyler. Üzerinden gece geçen uzun süreli çalışmalarda ise levhalar aynı belgedeki yükseklik ve uzaklık kurallarına göre monte edilir. Seyyar levha ayaklarını Trafik Levha Direk ve Ayakları kategorisinde bulabilirsiniz.

Omega direk mi, boru direk mi? Hangi levha direği nerede seçilir?

Seçimi levhanın nasıl bağlanacağı, zeminin durumu ve kullanımın kalıcı ya da geçici olması belirler. Aşağıdaki tablo KGM kuralı değil, ürünlerimizin özelliklerine dayanan pratik bir rehberdir.

Trafik levha direği boyu nasıl belirlenir?

KGM'nin standardı direk boyunu değil, levhanın montaj yüksekliğini verir. Levhanın alt kenarı yerleşim yeri içinde yaya kaldırımından (kaldırım yoksa banketten) 2,20 m, yerleşim yeri dışında banketten 1,50 m yukarıda olmalıdır. Aynı direkte birden fazla levha veya ek panel varsa yükseklik en alttakinden ölçülür.

Gömülen omega ve boru direklerde zemin üstündeki boya gömme payı da eklenir; KGM belgesi gömme derinliği için bir ölçü vermez, bu derinlik zemine göre sahada belirlenir. Örnek hesapları trafik levhası direk yüksekliği yazımızda bulabilirsiniz.

Direk kalınlığı nasıl seçilir?

KGM standartları direk kalınlığı için bir değer belirlemez. Omega direklerimiz 3, 4 ve 5 mm kalınlıkta üretilir. Seçimde levhanın ebadını, direkteki levha sayısını ve montaj yerini birlikte değerlendirin; bu bir KGM kuralı değil, pratik bir ölçüttür. Kararsız kalırsanız levha ebadını, levha sayısını ve montaj yerini bize iletin, seçimi birlikte yapalım.

Her direk tipinde geçerli KGM montaj kuralları nelerdir?

KGM'nin Karayolu Trafik İşaretleme Standartları-1 belgesindeki şu kurallar direk tipinden bağımsızdır:

• Levha direkleri yatay düzlemle 90° açı yapmalı, sapmanın 1°'den büyük olmamasına özen gösterilmelidir.
• Aynı direkte, üçgen levha her zaman üstte olacak şekilde en fazla iki trafik levhası ve varsa bunlara ait paneller kullanılır.
• Ek panel, ait olduğu levhanın hemen altına monte edilir.
• Aynı yol kesiminde ve özellikle aynı direkte farklı türde reflektif malzemeden yapılmış levhalar kullanılmaz.
• Levhada ya da onu taşıyan destekte reklam, ticari mesaj veya trafik kontrolü için gerekli olmayan bir mesaj bulunmaz.
• Yerleşim yeri dışında levhanın banket dış kenarına uzaklığı sağlanamayan, banketi olmayan dik şevli kesimlerde direk yoldan mümkün olduğunca uzaklaştırılır ve direğe deveboynu gibi bir şekil verilerek mesafe sağlanır.

Bu kurallar kamu yolları içindir. Site, fabrika ve otopark gibi özel alanlarda da levhayı aynı yükseklik ve düzenle monte etmek iyi uygulamadır.

Sıkça Sorulan Sorular

Trafik levhası için hangi direk kullanılır?

KGM standartları direğin tipini belirlemez; levhanın montaj yüksekliğini, açısını ve bir direğe kaç levha takılacağını düzenler. Yol kenarındaki kalıcı levhalar için omega direk uygun bir seçenektir, çünkü levhalarımız omega direğe uygun vida delikli üretilir. Omega direklerimiz 2 m ile 4 m arasında beş boyda, 3, 4 ve 5 mm kalınlıkta üretilir.

Boru direk ile flanşlı direk arasındaki fark nedir?

İkisi de yuvarlak kesitli borudur. Flanşlı direğin alt ucunda bir bağlantı plakası bulunur ve direk bu plakayla zemine sabitlenir; gömülmediği için boyunun tamamı zemin üstünde kalır. Flanşsız boru direk zemine gömülerek sabitlendiğinde zemin üstü boyu gömme payı kadar kısalır. Galvanizli boru direklerimiz 2, 2,5 ve 3 m boydadır; flanşlı direklerde 1,5 ve 2,5 m gibi boylar bulunur.

Yol çalışmasında levha seyyar ayağa takılabilir mi?

KGM'nin yol yapım, bakım ve onarım standardına göre üzerinden gece geçmeyecek kısa süreli çalışmalarda işaretler portatif direklere monte edilebilir. Portatif levhalar rüzgârdan etkilenmeyecek şekilde yerleştirilmeli, sabitlemek için bordür taşı gibi rijit malzeme kullanılmamalıdır. Üzerinden gece geçen uzun süreli çalışmalarda ise levhalar belgedeki yükseklik ve yola uzaklık kurallarına göre monte edilir.

Bir levha direğine kaç levha takılabilir?

KGM'nin Karayolu Trafik İşaretleme Standartları-1 belgesine göre bir direkte, üçgen levha her zaman üstte olacak şekilde en fazla iki trafik levhası ve varsa bunlara ait paneller kullanılır. Ek panel ait olduğu levhanın hemen altına takılır. İki levha ve panel taşıyacak direkte boy, levhaların ve panelin toplam düşey boyuna göre uzar; omega direklerde uzun boy seçenekleri bu durum için değerlendirilebilir.

Kaynak: Karayolları Genel Müdürlüğü, Karayolu Trafik İşaretleme Standartları-1; Karayolları Genel Müdürlüğü, Yol Yapım, Bakım ve Onarımlarda Trafik İşaretleme Standartları (2023)

Omega direk, galvanizli boru direk, flanşlı direk ve seyyar levha ayaklarını üretimden doğrudan Trafik Levha Direk ve Ayakları sayfamızda bulabilirsiniz.