Hız Sınırı Levhaları: Azami, Asgari, Hız Sınırı Sonu ve Bölge Levhaları

Hız sınırı levhaları, bir yol kesiminde uyulması gereken en yüksek ya da en düşük hızı ve bu kuralın nerede bittiğini bildiren trafik tanzim ve bilgi levhalarıdır. Azami hız, okul bölgesi, hız sınırlaması sonu, mecburi asgari hız ve hız sınırı bölgesi levhaları aynı sistemin parçalarıdır. Aşağıda hangi levhanın ne bildirdiğini, nereye konduğunu ve hız sınırının nerede bittiğini KGM kurallarıyla bulabilirsiniz.

Hız sınırı levhaları nelerdir?

Hız levhalarının çoğu trafik tanzim (TT) grubundadır: kırmızı kenarlı beyaz daire azami hızı, mavi zeminli daire mecburi asgari hızı bildirir; rakamı çapraz bantla kesilmiş levhalar ise kuralın bittiğini gösterir. Araç cinslerine göre hız bildiren bazı levhalar bilgi (B) grubundadır. TT grubunun tamamı için trafik tanzim işaretleri ve anlamları yazımıza bakabilirsiniz.

Azami hız sınırı levhası ne anlama gelir ve nereye konur?

Azami hız sınırlaması (TT-29a)

Azami hız sınırlaması levhası, levhadaki rakamın uyulması gereken en yüksek hız olduğunu bildirir. Standartlar-1'e göre bu levha hız sınırının değiştiği her noktada kullanılmalıdır. Hızın bir yoldan diğerine göre değiştiği kavşaklarda bu bilgi normal olarak kavşaktan sonra verilir.

Standartlar-1'deki kullanım kuralları:

• Sınırlama uzun bir yol kesimini kapsıyorsa levha yaklaşık her 10 km'de bir tekrarlanır.
• Bölünmüş yollarda ve işletme hızı ile taşıt yoğunluğu fazla olan iki yönlü yollarda levha yolun her iki tarafında da kullanılır.
• Hız limitleri genel olarak 20 km/s aralıklarla (70-50-30 ya da 30-50-70 gibi) artırılıp düşürülebilir.
• Sınırlama yalnız yağışlı havada geçerli olacaksa levhanın altına şemsiye figürlü ek panel eklenir.

Sitemizde TT-29 serisi 10 km/s'ten 120 km/s'e kadar 10'ar km/s aralıklı değerlerle yer alır; 30 km azami hız levhası bunlardan biridir.

Okul bölgesi ve azami hız bölgesi (TT-29b)

Azami hız bölgesi levhası, hızın bölgesel olarak düşürüldüğü okul, askerî bölge, liman ya da sanayi bölgesi gibi alanlara girildiğini ve bu bölgedeki azami hızı bildirir. Bölgedeki bütün yollarda geçerli olduğu için bölgeye erişim sağlayan bütün yollarda kullanılmalıdır; işletme hızı ve taşıt yoğunluğu fazla olan kesimlerde TT-29a gibi yolun solunda da kullanılmalıdır. Standartlar-1 bu levhayı "Okul Bölgesi Azami Hız Sınırlaması" adıyla da anar; okul bölgesi azami hız sınırı levhası bu kullanım için hazırlanır.

Hız sınırı nerede biter?

Bir hız sınırı, kendisini kaldıran ya da değiştiren levhaya kadar geçerlidir. Hız sınırlaması sonu levhası (TT-33a), TT-29a ile yapılan sınırlamanın sona erdiğini ve Karayolları Trafik Kanunu'nda o yol için gerekli olan yasal hız limitlerinin geçerli olduğunu gösterir.

Hız bölgesinin bittiğini ise azami hız bölgesi sonu levhası (TT-33b) gösterir; bu levha bölgeden çıkış yapılan bütün yollarda kullanılmalıdır. Yerleşim yerlerinde ayrı bir kural vardır: Standartlar-1'e göre meskûn mahal levhası (B-9), aksine bir azami hız levhası yoksa 50 km/s'lik hız sınırının başladığını bildirir. Bu sınır meskûn mahal sonu levhasına (B-10) kadar geçerlidir; bu yüzden meskûn mahal başlangıcına ayrıca 50 km/s levhası konmasına gerek yoktur.

Asgari hız levhası ne demek?

Mecburi asgari hız levhası (TT-41a), otoyol veya benzer standarttaki yollarda levhadaki hızdan daha düşük bir hızla gidilemeyeceğini bildirir. Otoyol rejimi levhasının içinde yer alır; gerekirse otoyol standardındaki ekspres yollarda da kullanılabilir.

Mecburi asgari hız sonu levhası (TT-41b) bu zorunluluğun bittiğini ve o yol için yasal hız limitlerinin geçerli olduğunu gösterir.

Standartlar-1'e göre şerit düzenleme levhalarının (B-50 ve B-51 serisi) üzerinde şeritlere ait azami hız sınırları ve mecburi asgari hızlar gösterilebilir. Tırmanma şeritli kesimlerde kamyonlar için geçme yasağı levhası (TT-28) yerine asgari mecburi hızların gösterildiği bir şerit düzenleme levhası kullanılması tercih edilmelidir.

Hız sınırı bölgesi levhası ne zaman kullanılır?

Hız sınırı bölgesi levhası (B-64), araç cinsleri için ayrı ayrı uyulması gereken azami hızları bildirir. İl ve ilçe trafik komisyonları ile ulaşım koordinasyon merkezlerinin yerleşim yeri içindeki bölünmüş yollarda hız artırım kararı aldığı kesimlerde kullanılır. Yerleşim yeri içinde hız artırma yalnız bölünmüş yollarda uygulandığı için bu levhalar iki yönlü yollarda kullanılmaz.

• KGM'nin sorumluluk ağındaki yollarda mavi zeminli, imar yollarında beyaz zeminli levha kullanılır.
• Levha, hız artırımının başladığı noktada yolun sağına konur ve kesim içindeki önemli kavşaklardan sonra tekrarlanır.
• Artırımın bittiği noktada yolun her iki tarafına 50 km/s'lik azami hız sınırlaması levhası konur.
• Artırım meskûn mahallin bittiği noktada sona eriyorsa yalnız meskûn mahal sonu levhası kullanılır, ayrıca hız sınırlaması sonu levhası konmaz.

Türkiye hız sınırları levhası (B-8c), yurda giriş yapan sürücülere Türkiye'de uygulanan hız sınırlarını bildirir; karayolu sınır kapısı girişlerinde, uluslararası trafiğe açık liman ve havalimanı çıkışlarında kullanılır.

Yaya öncelikli yol levhası (B-56) ise özel trafik kurallarının geçerli olduğu yolların girişini gösterir. Bu yollarda sürücüler kesinlikle 20 km/s hızı geçemez, çok düşük hızda ilerler ve gerektiğinde durur.

Yol çalışmalarında hız sınırı levhaları nasıl kullanılır?

Yol yapım, bakım ve onarım sahalarında standart trafik işaret levhaları, ebat, şekil ve renkleri değiştirilmeden sarı zeminli dörtgen bir levhanın içinde kullanılır. Azami hız sınırlamasının bu sürümü Standartlar-1'de YBTT-29 kodunu taşır. Sitemizde sarı zeminli 30 km azami hız levhası ile sarı zeminli hız sınırlaması sonu levhası bu amaçla üretilir.

Çalışma alanına yaklaşırken hızın nasıl kademelendirildiğini ve levhaların hangi sırayla konup kaldırıldığını yol bakım onarım levhaları yazımızda bulabilirsiniz.

Hız sınırı levhası seçerken nelere bakılmalı?

Standartlar-1'e göre daire biçimli levhaların normal ebadı 60 cm'dir; şehir içindeki dar cadde ve sokaklarda 45 cm; otoyollarda, meskûn mahal dışındaki çok şeritli bölünmüş yollarda ve yıllık ortalama günlük trafiği 2.500'ü aşan meskûn mahal dışı yollarda 90 cm kullanılır. Ayrıntılı tablo trafik levhası ölçüleri yazımızda yer alır. Reflektif seçim tablosu, azami hız sınırlaması levhaları ve yol çalışma levhaları için her yol türünde en az yüksek performanslı (C2) malzeme öngörür.

İlgi Trafik hız sınırı levhalarını Ankara'da, 1,5 mm veya 2 mm galvaniz sac üzerine normal performans (NP) ya da yüksek performans (YP) reflektif seçenekleriyle üretir; levhalar omega direğe uygun vida delikli hazırlanır.

Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmeliğin 7. maddesi kamu yollarına ilişkindir. Site, otopark veya fabrika gibi özel alanlarda 10 km otopark hız levhası ya da forklift hız sınırı levhası kullanılırken de aynı standarda uymak iyi uygulamadır.

Sıkça Sorulan Sorular

Hız sınırı levhası ne zamana kadar geçerlidir?

Azami hız sınırlaması levhası, sınırlamanın bittiğini gösteren hız sınırlaması sonu levhasına (TT-33a) ya da yeni bir hız sınırını bildiren başka bir levhaya kadar geçerlidir. Sınırlama uzun bir kesimi kapsıyorsa levha yaklaşık her 10 km'de bir tekrarlanır. Hız bölgesi levhası ise bölgeden çıkışta konan azami hız bölgesi sonu levhasına (TT-33b) kadar geçerli kalır.

Mavi zeminli hız levhası ne demek?

Mavi zeminli ve beyaz rakamlı yuvarlak levha mecburi asgari hız levhasıdır (TT-41a). Levhadaki hızdan daha düşük bir hızla gidilemeyeceğini bildirir; otoyollarda ve benzer standarttaki yollarda kullanılır. Kırmızı kenarlı beyaz levha ise aşılmaması gereken azami hızı gösterir. Mavi levhanın rakamı çapraz bantla kesilmişse asgari hız zorunluluğu sona ermiştir.

Hız sınırı sonu levhasından sonra kaç km ile gidilir?

Levha yeni bir hız bildirmez; Standartlar-1'e göre bu noktadan sonra o yol için gerekli olan yasal hız limitleri geçerlidir. Bu limitler araç cinsine ve yol türüne göre değişir. Yerleşim yeri içinde, aksine bir azami hız levhası yoksa meskûn mahal levhasıyla başlayan 50 km/s'lik sınır meskûn mahal sonu levhasına kadar sürer.

Okul önüne hız sınırı levhasını kim koyar?

Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmeliğin 7. maddesine göre trafik işaretlerinin temin ve tesisine yolun yapım ve bakımından sorumlu olan kuruluşlar görevli ve yetkilidir. Okul önündeki yol için de levha bu kuruluş tarafından konur. Yönetmeliğe göre bunun dışında hiçbir kuruluş veya kişi kendiliğinden herhangi bir yere trafik işareti koyamaz.

Kaynak: Karayolları Genel Müdürlüğü, Karayolu Trafik İşaretleme Standartları-1; Karayolları Genel Müdürlüğü, Yol Yapım, Bakım ve Onarımlarda Trafik İşaretleme Standartları; Karayolları Genel Müdürlüğü, Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmelik

Azami hız, hız sınırlaması sonu ve mecburi asgari hız levhalarını üretimden doğrudan Trafik Tanzim Levhaları sayfamızda bulabilirsiniz.