
İçindekiler7 başlık
Sarı trafik levhası, çoğunlukla yolda yapım, bakım veya onarım çalışması olduğunu ve o kesimde geçici işaretleme yapıldığını gösterir. Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM) standardına göre çalışma alanındaki tehlike uyarı ve trafik tanzim levhaları, kendi renkleri korunarak sarı zeminli bir fonun içine alınır. Ancak sarı her zaman yol çalışması demek değildir: komşu ülke yön levhaları ve bazı kaçış rampası levhaları da sarı zeminlidir.
Sarı trafik levhası ne demek?
KGM'nin Karayolu Trafik İşaretleme Standartları-1'i, yapım, bakım ve onarım çalışmalarının trafik güvenliğine olumsuz etkisini asgari düzeye indirmek amacıyla kullanılan tüm trafik işaretlerinin zemin renginin, T ve TT grubu hariç, sarı olacağını yazar. Tehlike uyarı (T) ve trafik tanzim (TT) levhaları ise mevcut standartları ve renkleri aynen korunarak sarı zemin renkli bir fonun içinde kullanılır.
Bu yüzden sarı fonlu bir levhada iki bilgi vardır: sarı dörtgen, levhanın yol çalışması kesiminde kullanıldığını gösterir; içindeki üçgen, daire veya sekizgen ise bildiğimiz levhanın kendisidir. Standartlar-1 bu levhalara ayrıca standart numarası verilmediğini belirtir; KGM çizimlerinde kalıcı kodun önüne YB eklenerek gösterilirler. Örneğin yolda çalışma levhası kalıcı hâliyle T-15, sarı fon içinde YBT-15'tir.
Sarı fon, yoldaki çalışmaya bağlıdır. KGM'nin 2023 tarihli yol çalışmaları standardı, sathi kaplama sonrası işaretlemede yolda çalışma olmadığı için levhaların sarı zemin içinde kullanılmayabileceğini not eder ve çalışma bittiğinde geçici işaretlerin derhal kaldırılmasını ister. Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmelik'in 11. maddesi de "Çalışmalar bittiğinde, konulmuş olan trafik işaret levhaları kaldırılır." der.
| Levha | Görünüşü | Ne anlatır? |
|---|---|---|
| Sarı fonlu tehlike uyarı levhaları (YBT) | Sarı dörtgen içinde kırmızı çerçeveli üçgen | Çalışma kesimindeki tehlike |
| Sarı fonlu trafik tanzim levhaları (YBTT) | Sarı dörtgen içinde yasak, mecburiyet, dur veya yol ver levhası | Çalışma kesimindeki geçici yasak ve zorunluluk |
| Sarı fonlu önceliği olan yön levhası (YBB-37) | Sarı dörtgen içinde mavi bilgi levhası | Dar kesimde öncelik |
| YB bilgi ve şerit levhaları (YB-1a…YB-1d, YB-3…YB-7d) | Sarı zemin üzerinde yazı, ok veya sembol | Çalışmanın türü, yaya yolu, şerit düzeni |
| Komşu ülke yön levhaları | Sarı zemin, siyah harf, rakam ve bordür | Komşu ülke adları ve yerleşim merkezleri |
| Kaçış rampası levhaları (B-55c, B-55d, B-55e) | Sarı zemin, siyah yazı | Rampaya kalan mesafe ve rampa başlangıcı |
| Anayol levhası (B-38) | Siyah kenarlı, ortasında beyazla çevrili sarı kare | Ana yol üzerinde olunduğu |
Yol çalışmasında hangi levhalar sarı zeminli kullanılır?
Sarı fonlu tehlike uyarı levhaları
Çalışmayı sürücüye haber veren levha yolda çalışma levhasıdır (YBT-15). Standartlar-1'e göre bu levha her zaman yolun her iki tarafına ve sarı zeminli dörtgen bir levhanın içinde konur.
Çalışma kesiminde başka bir tehlike uyarı levhası gerekiyorsa o da sarı fon içinde kullanılır. Örneğin sarı fonlu sola tehlikeli devamlı viraj levhası (T-2b) ve yandan rüzgâr levhası (T-18), kalıcı hâlleriyle aynı kırmızı çerçeveli üçgeni taşır.
Sarı fonlu tanzim levhaları: hız, geçme yasağı ve yön
Çalışma kesimindeki yasak ve zorunluluklar sarı fonlu trafik tanzim levhalarıyla verilir. Azami hız 50 km levhası veya azami hız 30 km levhası gibi hız sınırı levhaları (YBTT-29) ile öndeki taşıtı geçmek yasaktır levhası (YBTT-27) bunlara örnektir. Hızın çalışma alanına doğru nasıl kademelendirildiğini yol çalışması işaretlemesi yazımızda anlattık.
Trafiğin kapatılan kesimin hangi yanından geçeceği, rakordman boyunca dizilen sağdan gidiniz levhası (YBTT-36a) veya soldan gidiniz levhası (YBTT-36b) ile gösterilir. Mavi zeminli ileri mecburi yön levhası (TT-35c), dur levhası (TT-2) ve yol ver levhası (TT-1) da çalışma alanında kendi şekil ve renklerini koruyarak sarı fon içine alınır.
Çalışma iki yönlü trafiği engellediğinde bir yönde karşıdan gelene yol ver levhası (YBTT-3), karşı yönde önceliği olan yön levhası (YBB-37) kullanılabilir. Standartlar-1'e göre önceliği olan yön levhası, yalnız karşı yönde karşıdan gelene yol ver levhası varsa konur. 2023 standardındaki örnekte bu mavi bilgi levhası da sarı fon içinde gösterilir.
YB grubu: çalışmaya özel sarı levhalar
KGM, YB grubunu "Yol kullanıcılarını, yapım, bakım ve onarım sahalarına girerken uyarmada kullanılan sarı zemin renkli işaretlerdir." diye tanımlar. Çalışmanın türünü bildiren YB-1a…YB-1d, yaya yönlendirme levhası YB-3 ve şerit düzenleme ile şerit aktarımı levhaları YB-4a…YB-7d sarı zeminlidir. İhaleli işler bilgi levhası YB-2 ise 2023 standardındaki çiziminde sarı zeminli değildir. Kodlar ve kullanım yerleri için yol bakım onarım levhaları rehberimize bakabilirsiniz.
Engel işareti ve sarı ışıklar
Yolun tamamı geçici olarak taşıt trafiğine kapatıldığında engel işareti (T-32), Standartlar-1'e göre taşıt trafiğine kapalı yol levhası (TT-5) veya sağa ve sola mecburi yön levhaları (TT-35a, TT-35b) ile sarı veya kırmızı renkli flaşörlerle birlikte kullanılır. 2023 standardındaki çizimde engel işareti sarı ve siyah şeritlerden oluşur.
2023 standardına göre sarı ikaz lambaları dikkat çekmek amacıyla, kırmızı ikaz lambaları ise çalışma nedeniyle girişi yasaklanan yol kesimlerinde kullanılır. Aynı standart fasılalı olarak yanıp sönen sarı ışığı "bu yerin yavaş ve dikkatli geçilmesini bildiren ışıklı işaret" olarak tanımlar.
Sarı zemin her zaman yol çalışması mı demek?
Hayır. Standartlar-1'e göre komşu ülkelerin isimleri ve yerleşim merkezleri, sarı zeminli levhalar üzerinde siyah harf, rakam ve bordürlerle gösterilir.
Uzun mesafeli iniş eğimli yollardaki kaçış rampalarında da rampa başlangıcına 500 m (gerekirse 1.000 m) kala konan B-55c ile rampa başlangıcındaki B-55d ve B-55e sarı zeminlidir; rampaya 200 m kala konan B-55a veya B-55b ise mavi zeminlidir. Anayol levhasında (B-38) ortada beyazla çevrili sarı bir kare bulunur. Diğer renkler için trafik levhası renkleri yazımıza bakabilirsiniz.
Yoldaki sarı çizgiler ne anlatır?
Standartlar-1'e göre banket ve eksen çizgileri istisnalar dışında beyazdır. Sarı çizgi yalnız yol yapım, bakım ve onarım sahalarındaki geçici işaretlemelerde, yıllık ortalama sisli gün sayısı 30 ve üzerinde olan kesimlerde, otopark ve park yasağı çizgilerinde kullanılır. 2023 standardı, geçici güzergâhta orta çizginin değişmesi gerekiyorsa çizginin silinmemesini, sarı renkli yapışkan bantlarla yatay işaretleme yapılmasını ister.
Turuncu levha ne demek?
KGM standartlarında yol çalışması levhalarının rengi turuncu değil sarıdır. Turuncu zemin otoyol ve kavşak numaralarında (siyah çerçeveli turuncu zemin, siyah harf ve rakam) ve Karayolları teşkilatı bilgi levhalarında (B-12) kullanılır. Yol çalışmasında turuncu daha çok donanımda görülür: 2023 standardına göre trafik emniyet konileri tamamen turuncu olabilir, silindirler ise kırmızı veya turuncu plastik gövdelidir.
Sarı zeminli levha gören sürücü ne yapmalı?
Sarı fonun içindeki levha ne söylüyorsa ona uyulur. KGM tanımlarına göre:
- Yolda çalışma levhası: İleride yol çalışması vardır; kaplamadaki kir veya çamur nedeniyle yol yüzeyi kaygan olabilir.
- Öndeki taşıtı geçmek yasaktır: İki tekerlekli mopedler, yanında sepeti olmayan iki tekerlekli motosikletler ve bisikletler dışındaki taşıtlar geçilmez.
- Karşıdan gelene yol ver: Dar kesimde öncelik karşıdan gelen araçlarındır.
- Bayrakçı: "DUR" yüzünü gösterip serbest elini kaldırırsa durulur, "GEÇ" yüzünü gösterip el işareti yaparsa devam edilir, "GEÇ" yüzünü tutup elini aşağı yukarı hareket ettirirse yavaşlanır.
Sarı levha ile kalıcı levha arasında öncelik sırası var mı?
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 47. maddesine göre "Karayollarından faydalananlar aşağıdaki sıralamaya göre;" şunlara uymak zorundadır:
- a) "Trafiği düzenleme ve denetimle görevli trafik zabıtası veya özel kıyafetli veya işaret taşıyan diğer yetkili kişilerin uyarı ve işaretlerine,"
- b) "Trafik ışıklarına,"
- c) "Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara,"
- d) "Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere,"
Kanun, sarı zeminli levha ile kalıcı levha arasında ayrıca bir sıra koymaz; ikisi de (c) bendindeki trafik işaret levhalarıdır. Trafik ışığı (b) ve trafik zabıtasının işareti (a) ise sıralamada levhalardan önce gelir. Yönetmelik'in 11. maddesi, konulan levhaların sürekliliğinin çalışma süresi boyunca sağlanmasını mecburi tutar.
Sarı zeminli levha hangi malzemeden yapılmalı?
2023 standardı, yapım, bakım ve onarım alanlarında kullanılan trafik işaret levhalarının yüksek yansıtma özelliğine haiz malzemeden (ASTM D-4956 standardındaki tip-3, tip-4, tip-8, tip-11) imal edilmesini ister. Bu nedenle kamu yolundaki çalışma için normal performans (NP) yerine yüksek performans (YP) reflektif uygundur.
Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmelik'in 7. maddesine göre trafik işaretlerinin temin ve tesisine yolun yapım ve bakımından sorumlu kuruluşlar görevli ve yetkilidir; "Bunun dışında hiçbir kuruluş veya kişi, kendiliğinden herhangi bir yere trafik işareti koyamaz." Bu kural kamu yolları içindir. Şantiye sahası veya site içi yol gibi özel alanlarda aynı sarı fon düzenine uymak iyi uygulamadır. İlgi Trafik bu levhaları Ankara'da 1,5 mm veya 2 mm galvaniz sacdan, NP veya YP reflektifle ve omega direğe uygun vida delikli üretir.
Sıkça Sorulan Sorular
Sarı trafik levhası ne demek?
Sarı trafik levhası çoğunlukla o yol kesiminde yapım, bakım veya onarım çalışması olduğunu ve işaretlemenin geçici olduğunu gösterir. KGM standardında uyarı ve tanzim levhaları kendi şekil ve renklerini koruyarak sarı zeminli bir fonun içine alınır, çalışmanın türünü bildiren levhalar ise sarı zeminlidir. Komşu ülke yön levhaları ve bazı kaçış rampası levhaları da sarıdır, ama yol çalışmasıyla ilgili değildir.
Sarı fonlu levhanın anlamı kalıcı levhadan farklı mı?
Hayır, fonun içindeki levha kalıcı levhayla aynı şekil, renk ve sembolü taşır. 2023 standardı, çalışma alanında kullanılan standart levhaların ebat, şekil ve renkleri değiştirilmeden sarı zemin renkli dörtgen levhalar içinde kullanılmasını ister. Sarı fon, levhanın yol çalışması kesiminde kullanıldığını gösterir. Örneğin sarı fonlu hız sınırı levhası da uyulması gereken azami hızı bildirir.
Turuncu trafik levhası ne anlama gelir?
KGM standartlarında yol çalışması levhaları turuncu değil sarı zeminlidir. Otoyol numarası ve kavşak numarası, siyah çerçeveli turuncu zemin üzerinde siyah harf ve rakamla gösterilir. Bölge müdürlüğü, şube şefliği ve bakımevi gibi yerleri gösteren Karayolları teşkilatı bilgi levhaları da turuncu zemin üzerinde siyah yazılıdır. Yol çalışmasında ise turuncu koni ve silindirler kullanılabilir.
Yoldaki sarı çizgi ne demek?
KGM Standartlar-1'e göre yol çizgileri istisnalar dışında beyazdır. Sarı çizgi yalnız yol yapım, bakım ve onarım sahalarındaki geçici işaretlemede, yıllık ortalama sisli gün sayısı 30 ve üzerinde olan kesimlerde, otopark ve park yasağı çizgilerinde kullanılır. Geçici güzergâhta orta çizgi değişiyorsa eski çizgi silinmez, sarı yapışkan bantlarla işaretleme yapılır.
Kaynak: Karayolları Genel Müdürlüğü, Karayolu Trafik İşaretleme Standartları-1; Karayolları Genel Müdürlüğü, Yol Yapım, Bakım ve Onarımlarında Trafik İşaretleme Standartları (2023); Karayolları Genel Müdürlüğü, Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmelik; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu
Sarı fonlu uyarı, hız sınırı ve yönlendirme levhalarını Ankara'daki üretimimizden doğrudan Yol Bakım Onarım Levhaları sayfamızda bulabilirsiniz.






